Elke gemeente kiest het wijkteam dat haar past

De wijkteams helpen de burger bij het oplossen van allerlei problemen en ondersteuningsvragen. Het doel is daarbij burgers vooral gebruik te laten maken van hun eigen kracht en die van hun netwerk. Helpen waar het moet, zorgen dat de burger de zorg en ondersteuning krijgt die nodig is, signaleren en voorkomen van toekomstige problemen. In zekere zin vormen de wijkteams nu de toegangspoort tot de voorzieningen in het sociaal domein.

De vorm van de wijkteams

We zijn nu ruim een jaar bezig met wijkteams, en we zien dat er vele varianten zijn. De wijkteams zijn verschillend qua samenstelling en opzet. Sommige teams bestaan uit generalisten en andere weer uit specialisten. De keuze van een gemeente om bepaalde professionals wel of niet in het wijkteam te plaatsen, bepaalt sterk in hoeverre een team in staat is om zelf ondersteuning te bieden dan wel met de burger samen te zoeken naar het meest geschikte aanbod.

We zien ook verschillen in hoe gemeenten de wijkteams hebben georganiseerd. In sommige gemeenten is het wijkteam onderdeel van de gemeentelijke organisatie, met daarin een mix van ambtenaren en mensen van andere organisaties. Andere gemeenten hebben het hele wijkteam uitbesteed aan bijvoorbeeld een aanbieder of een nieuwe organisatie.

Geen blauwdruk              

Voor al deze vormen is wat te zeggen, het gaat er vooral om dat de opzet van het wijkteam aansluit bij de werkwijze van de gemeente en bij de samenstelling van de wijk. Het is dan ook niet mogelijk om een blauwdruk te geven voor het ideale wijkteam. Maar er zijn wel aandachtspunten bij de inrichting van een wijkteam:

  1. Wat voor type gemeente bent u? Sommige gemeenten zijn nog heel erg uitvoerend, andere kiezen veel meer voor een regisseursrol. Het type gemeente maakt uit voor de invulling van het wijkteam.  Bij een gemeente die sterk op de uitvoering zit, is het logisch dat er ook ambtenaren in het wijkteam zitten en dat coördinatie vanuit de gemeente plaatsvindt.
  2. Sommige gemeenten maken een mix van ambtenaren en medewerkers van aanbieders. Daarbij is het van belang om na te denken of je kiest voor medewerkers van aanbieders die daadwerkelijk ondersteuning bieden of dat je dit juist niet doet, om bijvoorbeeld de onafhankelijkheid van het wijkteam te vergroten.
  3. Steeds vaker verdelen gemeenten budgetten op wijkniveau. Een wijkteam krijgt zo een eigen budgetverantwoordelijkheid. Dit heeft het voordeel dat je echt onderscheid kunt maken in verschillende behoeften en op wijkniveau accenten kunt leggen. In een wijk met veel kinderen zal het budget naar andere regelingen gaan dan in een wijk met veel ouderen.
  4. Gemeenten stimuleren steeds vaker wijkinitiatieven, die in de plaats komen van professioneel aanbod. Dat kan voor ophef zorgen. Om de verwachtingen van burgers goed te managen, is het belangrijk duidelijke kaders te stellen. Het opstellen van die kaders kan het beste gebeuren met de wijk. Zorg dat alle relevante actoren er zijn, om een zo groot mogelijk draagvlak te creëren.